Leeuwarden, vm. Noorderkerk
|
| Kerk |
|
De kerk is gebouwd in 1889 als Gereformeerde kerk. Het ligt op het binnenterrein van de Fryske Akademy, tussen de bebouwing aan de Grote Kerkstraat en de
Groeneweg, en is vanaf de openbare weg moeilijk zichtbaar. Alleen de neorenaissance ingangsportaal is aan de voorkant te zien. De kerk, en ook het orgelfront,
zijn ontworpen door de Leeuwarder architect Willem Cornelis de Groot. Het gebouw is drie traveeën breed en is rechthoekig.
De kerkzaal zelf had een eenvoudig interieur wat ook is ontworpen door de architect van de kerk. De kerk werd in 1964 een Gereformeerde kerk Vrijgemaakt. Het gebouw werd voor de kerkelijke gemeente te groot. Daarnaast lag het enigszins verborgen en stond dus niet op een wenselijke zichtlocatie. Uiteindelijk is de kerk in oktober 1998 verkocht aan de Fryske Akademy. Tot 2004 bleef de Gereformeerde Kerk Vrijgemaakt wel gebruikmaken van het gebouw. In dat jaar werd een nieuwe kerk gebouwd, genaamd De Morgenster. De preekstoel verhuisde naar de Maranathakerk in Alphen aan den Rijn. De Fryske Akademy verbouwde de voormalige Noorderkerk tot congrescentrum 'It Aljement'. Het ingangsportaal, wat nog gehandhaafd is gebleven, is rijksmonument. |
| Orgel |
| 1894 |
| Het orgel wordt gebouwd door de orgelmakers Bakker & Timmenga te Leeuwarden. Het frontontwerp is van de hand van de architect W.C. de Groot en uitgevoerd in Renaissance-stijl. Er wordt gebruik gemaakt van pijpwerk van Albert van Gruisen uit 1789. Het geheel kost ƒ 2500,-. Op 12 mei wordt het orgel ingewijd. |
| 1936 |
| Valckx & van Kouteren te Rotterdam voert een grote verbouwing uit onder advies van A.P. Oosterhof. Het orgel wordt bij die gelegenheid verplaatst naar een nis tegenover de preekstoel waarbij het front voor de nis wordt geplaatst en de kas er achter. Vele kasdelen gingen hierbij verloren. De organist zit achter het orgel en moet door de kas heenkijken om de predikant te kunnen zien! Het Pedaal wordt zelfstandig. Op zondag 3 mei wordt het orgel weer in gebruik genomen. |
| ca. 1960 |
| Er werden wijzigingen doorgevoerd in de dispositie. De Viola di Gamba 8' op het BW werd gewijzigd in een Prestant 4 en de Salicet 4 op het BW werd gewijzigd in een Quint 2 2/3'. |
| 1972 |
| Na een dispositiewijziging in de jaren zestig wordt het instrument gereconstrueerd en naar zijn oude plaats teruggebracht door Fa. Bakker & Timmenga uit Leeuwarden. Klaviatuur, balgen, laden en mechanieken werden gerestaureerd. De Pedaal-Bourdon werd gehandhaafd in de staat van 1936. De kas werd opnieuw geschilderd in wit, met een gele tint op de naar voren springende delen van paneelwerk. |
| 2004 |
| De kerk is niet meer in gebruik maar is vervangen door een nieuw gebouwde kerk De Morgenster. Het orgel is verplaatst naar deze kerk door Fa. Bakker & Timmenga uit Leeuwarden, en thans nog in gebruik. |
| Dispositie |
| Hoofdwerk, C - f''' | Nevenwerk, C - f''' | ||||||
|
Prestant Melophone Bourdon Holpijp Octaaf Fluit Harmoniek Cornet D Mixtuur Octaaf Trompet B/D |
8' 8' 16' 8' 4' 4' 3 st. 2-4 st. 2' 2' |
Salicionaal Viola di Gamba Roerfluit Aeoline Holpijp |
8' 8' 8' 4' 4' |
||||
| Pedaal, C - d' | Werktuigelijke registers | ||||||
|
Bourdon |
16' |
Klavierkoppel Pedaalkoppel Tremulant Ventiel |
|||||
| Improvisatie over Psalm 65 c.q. 72 LbK |
| Organist | : | Jan Jongepier (1941-2011) |
| Duur | : | 10 minuten en 15 seconden |
| Bron | : | Radio opname Omrop Fryslân (jaargang onbekend) |